Q&A

Het Fairtrade systeem

  • Wat is eerlijke handel / Fairtrade?

    Fairtrade is een alternatief voor traditionele handel. Een Fairtrade product herken je aan het groen-blauwe keurmerk of label. Internationale instanties erkennen het systeem als een efficiënte manier om armoede in het Zuiden te bestrijden. Men kan de werkwijze vergelijken met die van het biolabel of van het FSC-label (voor duurzaam hout).

    500 miljoen kleinschalige boeren wereldwijd voorzien in 80% van ons eten. Velen daarvan leven in armoede. Het uitgangspunt van eerlijke handel is duidelijk: “handel, geen liefdadigheid”. Arme boeren in het Zuiden krijgen een beter leven dankzij een “win-win” handelsovereenkomst tussen boer en consument. De boeren verenigen zich in coöperaties om zo samen te investeren in hun toekomst. Omdat het Fairtrade label borg staat voor correcte verkoopsvoorwaarden en een vaste minimumprijs voor de producten, kunnen de boerenorganisaties gemakkelijker aan de nodige financiële inkomsten geraken. In ruil moeten ze hun coöperaties op een duurzame en democratische manier beheren. Dankzij eerlijke handel kunnen boeren zelf de armoede bestrijden, sterker staan in de handelsketen en hun eigen toekomst in handen nemen. Hetzelfde geldt voor arbeiders op Fairtrede plantages.

  • Wat is Fairtrade Belgium?

    Fairtrade Belgium speelt, als lid van Fairtrade International, een brugfunctie tussen de internationale doelstelling en de Belgische markt: afzetmarkt creëren voor Fairtrade producten in België. Onze rol houdt in dat wij op de Belgische markt de vraag naar Fairtrade en het aanbod aan Fairtrade gelabelde producten ontwikkelen en op elkaar afstemmen. Via het label brengen we Belgische consumenten in contact met boeren uit het Zuiden. Fairtrade Belgium kent het label alleen toe aan producten die voldoen aan de Fairtrade criteria. Onze organisatie voert dus niets in, koopt niets en verkoopt niets. We zijn een non-profit organisatie, officieel erkend als NGO door de federale overheid.

  • Voor wie werkt Fairtrade Belgium en wie zijn jullie klanten’?

    Fairtrade Belgium werkt in twee richtingen: B2C (naar de consument) en B2B (naar de bedrijven). Aangezien we zelf geen producten verkopen, kunnen we niet echt spreken over klanten, maar eerder over partners en doelgroepen. Onze commerciële partners (het B2B luik) bestaan uit de merken en retailers, die het Fairtrade label aankopen voor op hun producten. Hieronder vallen 100% Fairtrade merken, zoals Puro, Miel Maya, Ben & Jerry’s, Newtree, Cavalier en Belvas, maar ook supermarktketens en multinationals die zich inzetten voor Fairtrade.

    Daarnaast werken we samen met cateraars en foodservice partners, zoals o.a. Aramark, Java, Pelican Rouge, Sodexo en Solucious, voor de verspreiding van Fairtrade producten. Anderzijds hebben we een sensibiliserend luik en werken we ook voor de consument. Dit gaat van rechtstreekste communicatie naar de individuele consument, tot bedrijven, scholen en universiteiten die zich inzetten voor Fairtrade.

  • Welke garanties biedt het Fairtrade systeem?

    Dankzij een onafhankelijke controle kan het Fairtrade label de consument garanderen dat elk product met het blauw -groene label voldoet aan de internationale Fairtrade criteria. Door eerlijke producten in zijn winkelkar te leggen, steunt de consument een integrale, duurzame aanpak, die rekening houdt met de drie pijlers van duurzame ontwikkeling:

    • Economisch: de boeren krijgen een eerlijke prijs waardoor hun inkomen stabieler wordt, ze hebben recht op prefinanciering en ze krijgen altijd een Fairtrade premie voor gezamenlijke investeringen die ten goede komen aan de hele gemeenschap. De eerlijke prijs dekt de kosten van een duurzame productie.
    • Sociaal: de boeren verenigen zich in democratische, goed bestuurde organisaties, waardoor ze sterker staan tegenover de markt. Dankzij Fairtrade worden de sociale rechten van de Internationale Arbeidsorganisatie gerespecteerd, de oorzaken van kinderarbeid aangepakt, gestreefd naar gelijke rechten voor man en vrouw, etc. Op plantages gaan we nog een stap verder door de arbeiders te ondersteunen in hun empowerment, bijvoorbeeld door te werken aan een leefbaar loon dat hoger ligt dan het minimumloon.
    • Milieu: gevaarlijke pesticiden en GGO’s (genetisch gewijzigde organismen) zijn verboden, boeren gebruiken landbouwpraktijken met respect voor de natuur, ze gaan spaarzaam om met water, ze zoeken een duurzame oplossing voor afval, enz.

    Lees meer over de standaarden

  • Hoe worden de Fairtrade producenten gecontroleerd?

    Een geloofwaardig Fairtrade systeem staat of valt met strikte criteria en de controle daarop. De organisatie Fairtrade Belgium en haar internationale koepel Fairtrade International laten deze criteria internationaal controleren door FLO-Cert, een autonoom en onafhankelijk controlemechanisme. FLO-Cert voldoet aan de vereisten van ISO 65, de internationale norm voor certificeringsorganisaties voor onafhankelijkheid en transparantie.

    Jaarlijks gaan auditeurs op pad om te zien of de boeren de Fairtrade standaarden toepassen bij hun productie van Fairtrade producten. In sommige gevallen leidt een rapport tot bepaalde correcties bij de organisaties: de beheerscapaciteit van de organisatie verbeteren, pesticiden vervangen door natuurlijke methodes, enz. Wanneer er belangrijke non-conformiteiten zijn of de correcties niet binnen een bepaalde periode worden doorgevoerd kan dat leiden tot decertificering. Ook de invoerders en de verwerkende bedrijven ontsnappen niet aan een doorlichting. Het proces naar certificering verloopt gelijkaardig.

    De controle van de laatste schakel in de productieketen, de licentiehouder, is voor Fairtrade Belgium cvba. We werken hiervoor samen met Certysis.

  • Worden de tussenhandelaars ook gecontroleerd en hoe?

    De tussenhandel (b.v. importeurs) worden ook jaarlijks geaudit op apart gedefinieerde standaarden (trader standards). Deze standaarden garanderen o.a. dat bepaalde Fairtrade grondstoffen gesegregeerd en traceerbaar behandeld worden. Zij bevatten ook contractstandaarden om bijvoorbeeld Fairtrade prijsvoorwaarden te garanderen, alsook te garanderen dat de contracten tussen koper en producent evenwichtig zijn wat betreft risico’s. Dit laatste element is uniek aan Fairtrade en fundamenteel voor de betrokken partijen.

  • Hoe transparant is het Fairtrade systeem?

    Het Fairtrade systeem streeft naar hoge transparantie. Alle mogelijke standaarden kan je consulteren op de website van Fairtrade International. FLO-cert controleert op basis van de standaarden die door hen vertaald worden in ‘compliance criteria’. De auditrapporten van de producenten en tussenhandelaars zijn beschikbaar voor de specifieke producent of handelaar. Elk jaar publiceert Fairtrade International een monitoring rapport op basis van de audits bij alle producentenorganisaties. Dit rapport geeft cijfers over de effecten van Fairtrade in het Zuiden en is publiek beschikbaar. Het rapport zorgt voor openheid, maar is tevens een belangrijke basis om onze werking steeds op aan te passen, te verbeteren etc.

  • Welke sensibiliseringscampagnes doet Fairtrade Belgium?

    Fairtrade Belgium heeft vijf grote campagnes: Fairtrade@Work, Fairtrade@Store, Fairtrade@School, Fairtrade@Campus en FairTradeGemeenten. Daarnaast sensibiliseren we tijdens de Week van de Fair Trade (oktober) en de Internationale dag van de Fair Trade (mei).

  • Wil Fairtrade ook de bestaande handelsregels zien veranderen en hoe?

    Naast een alternatief handelsmodel zet Fairtrade Belgium in op het veranderen van de geldende handelsnormen. We werken hiervoor samen met Fair Trade Advocacy Office op Europees niveau (www.fairtrade-advocacy.org). We bepalen mee de acties en campagnes voor Europese beleidsbeïnvloeding en ontfermen ons over Belgische politici en medewerkers die hier een invloed op hebben. We zetten onder andere in op publieke aanbestedingen en de macht in aanvoerketens. We doen dit niet enkel naar de overheid, maar ook naar het bedrijfsleven onder de noemer ‘The Foodture’.

Fairtrade label vs andere labels

  • Wat is een label of keurmerk?

    Een label is een symbool dat op de verpakking van een product geplaatst wordt, wanneer het product aan bepaalde voorwaarden voldoet. Het Fairtrade label staat garant voor strikte economische, sociale en ecologische voorwaarden voor de producent, handelaar en het productieproces.

    Voor meer info over alle verschillende labels in België, bekijk www.labelinfo.be

  • Wat is het verschil met andere ethische labels (Utz, Rainforest Alliance)?

    Bekijk de vergelijkende tabel

    Voor meer info over alle verschillende labels in België, bekijk www.labelinfo.be

  • Is Fairtrade ook Bio? Wat is het verschil en wat zijn de gelijkenissen?

    De Fairtrade certificering is geen Bio-certificering, maar ze eist wel dat de productiewijze oog heeft voor het milieu. Een hogere minimumprijs en voor koffie een vaste extra prijs voor bioproducten moet de boeren financieel aanmoedigen om te kiezen voor de biologische landbouw. In dat geval draagt het product dat u in de winkel vindt twee labels: Bio en Fairtrade – op dit moment is dat al zo voor meer dan de helft van alle Fairtrade producten in België.

    Fairtrade heeft dus niet alleen oog voor de portemonnee van de boeren in het Zuiden, maar ook voor hun welzijn en hun en uw gezondheid. Het keurmerk garandeert dat de boeren zorg dragen voor het milieu: water, bodem, kwetsbare gebieden, afvalbeheer. Gevaarlijke pesticiden en GGO’s zijn strikt verboden onder de Fairtrade voorwaarden.

  • Wat is het verschil en de gelijkenissen met Oxfam?

    Wat doen beide organisaties in de eerlijke handel? Fairtrade Belgium staat in voor het Fairtrade label op producten van verschillende merken, die de internationale Fairtrade normen respecteren. Fairtrade Belgium verkoopt dus zelf geen producten, maar ze voorziet ze van een label. Ze sensibiliseert ook Belgische consumenten en bedrijven met verschillende campagnes.

    Oxfam Fairtrade daarentegen was één van de eerste merken die producten uit de eerlijke handel op de markt verkocht. Oxfam koos er in 2014 voor om het Fairtrade label niet langer op hun producten te zetten. Lees het artikel "Oxfam Fair Trade en Fairtrade Max Havelaar actualiseren hun samenwerking". Oxfam producten zijn dus wel eerlijke producten, maar het eindproduct wordt niet langer gecertificeerd door Fairtrade Belgium. Deze producten vind je in de Oxfam Wereldwinkels en verschillende supermarkten. Oxfam als beweging ijvert voor een rechtvaardige internationale handel die iedereen waardig laat leven. Ze doet daarvoor ook aan sensibilisering en lobbying.

Producenten

  • Hoeveel (meer) verdient de producent door Fairtrade?

    De Fairtrade prijsvoorwaarden zijn geldig tussen koper en producentenorganisatie. De Fairtrade minimumprijs is een vangnet voor de producent, wanneer de marktprijzen laag zijn. Wanneer dit niet het geval is, volgt Fairtrade de markt. Dan ontvangt de boerencoöperatie de marktprijs plus de Fairtrade premie.

    Wanneer de marktprijs onder de minimumprijs ligt, garandeert Fairtrade een minimumprijs. Deze stelt de producentenorganisaties in staat hun leden meer te betalen en geeft hen de mogelijkheid om ondanks een lage marktprijs ook economisch, sociaal en ecologisch duurzaam te produceren. De Fairtrade premie komt daar in dit geval nog bovenop.

    Lees meer over het bepalen van de minimumprijs en de Fairtrade premie.

  • Wat houden de Fairtrade standaarden in voor de tussenhandelaars en verwerkers van de producten?

    De standaarden rond arbeidsomstandigheden en milieu waaraan producenten moeten voldoen, gelden ook voor de tussenhandel en verwerkers. Bij tussenhandelaars en verwerkers komt Fairtrade niet tussen bij de prijsbepaling. Voor meer info, lees meer over de trader standards

  • Wat met plantage-arbeid en Fairtrade?

    Het Fairtrade keurmerk is vooral van toepassing voor coöperaties van kleine producenten, maar ook voor plantages voor een beperkt aantal gewassen, zoals bloemen, bananen en thee.

    Voor deze plantages gaan de Fairtrade criteria over de bescherming van de rechten van de arbeiders, meer bepaald op het vlak van salaris, contract, sociale zekerheid, vakantiedagen (waaronder moederschapsverlof), het recht op vergadering, vakbondsvrijheid, het recht op collectieve arbeidsovereenkomsten, de veiligheid en gezondheid op het werk en de versteviging van de positie van de arbeider. Robuuste milieustandaarden staan borg voor een ecologische productie. De arbeiders beslissen gezamenlijk over sociale of onderwijsprojecten, die ze financieren met de Fairtrade premie. Op dit moment werkt Fairtrade International ook samen met vakbonden en andere certificeerders aan criteria voor leefbare lonen in de regio’s waar Fairtrade actief is op plantages. Op die manier willen we ervoor zorgen dat het loon van de arbeiders niet enkel het wettelijk minimumloon bedraagt, maar ook voldoende is om de arbeiders hun toekomst in eigen handen te laten nemen.

Producten & merken

  • Is Fairtrade lekkerder/minder lekker dan conventioneel?

    Uit vele smaaktests blijkt dat Fairtrade producten in de smaak vallen. Ondanks het feit dat het Fairtrade systeem geen ‘smaakkwaliteit’ garantie is, kunnen we die resultaten wel verklaren: De minimumprijs en premie zorgen ervoor dat de boeren kunnen investeren in kwalitatieve productiemiddelen en meer zorg dragen voor hun product.

    Uiteraard hangt smaakkwaliteit van ontzettend veel elementen af en zijn er ook verschillende merken die met Fairtrade producten aan de slag gaan. We kunnen dus niet zomaar veralgemenen, maar stellen vast dat Fairtrade producten vaak erg goed scoren in blinde smaaktests.

    (Cfr. Blinde smaaktest koffie door Testaankoop 1/6/2014; smaaktest chocopasta in Belang van Limburg 11/2015; smaaktest wijn in De Morgen 15/3/2014. Drie tests waarin Fairtrade in de top 3 verscheen.).

  • Hoe weet ik dat mijn Fairtrade aankoop echt met Fairtrade is?

    Het Fairtrade label is van toepassing op het volledige product: het garandeert dat er zoveel mogelijk Fairtrade ingrediënten in zitten. De eerste voorwaarde voor het keurmerk is namelijk dat alles wat Fairtrade kan zijn, dat ook 100% moet zijn (bijvoorbeeld: in een pakje koffie moet 100% van de koffie zijn aangekocht onder Fairtrade voorwaarden).

    Producten met meerdere ingrediënten kunnen ook het Fairtrade keurmerk krijgen, tenminste, als ze voldoen aan deze extra voorwaarde: minstens 20% van de ingrediënten moet afkomstig zijn van coöperaties met een Fairtrade certificaat (bijvoorbeeld een reep chocolade: de melk kan niet Fairtrade zijn, want er zijn geen Fairtrade normen voor dit lokale product; daarentegen moet 100% van de cacao en van de suiker komen van boeren met een Fairtrade certificaat en moeten deze minstens 20% uitmaken van de chocoladereep).

    Voor de meeste Fairtrade producten wordt er geen ‘mass balance’ toegelaten. Mass balance wil zeggen dat een bepaalde hoeveelheid van het eindproduct onder Fairtrade condities werd aangekocht, maar dat de ingrediënten in jouw pakje niet persé 100% afkomstig zijn van gecertificeerde producenten. Het principe wordt toegelaten om meer producenten te kunnen laten deelnemen aan Fairtrade.

    Bij Fairtrade bananen bijvoorbeeld, zijn de bananen fysiek afkomstig van Fairtrade producenten en dus ook volledig traceerbaar. 100% van het eindproduct is in dit geval ook effectief afkomstig van gecertificeerde boeren en verhandeld onder Fairtrade voorwaarden (= geen mass balance).

    Voor cacao, suiker, thee en sinaasappelsap is ‘mass balance’ toegelaten.

    Bijvoorbeeld: voor de productie van een bepaalde thee zal de theefabriek thee kopen van Fairtrade producenten, maar ook van niet-Fairtrade producenten om het proces haalbaar te maken. De theefabriek mag uiteraard enkel de hoeveelheid thee aangekocht van Fairtrade producenten verkopen als Fairtrade. Idem voor chocolade, suiker en sinaasappelsap.

    Dus: of een consument nu een Fairtrade gelabelde chocoladereep koopt uit ‘mass balance’ of Fairtrade die volledig traceerbaar is, de impact in het Zuiden blijft dezelfde.

    Op de verpakking kan je duidelijk het verschil zien: indien het gaat om een product met mass balance staat er ‘verhandeld in overeenstemming met de Fairtrade voorwaarden’. Bij fysiek traceerbare Fairtrade producten staat er: ‘Fairtrade gecertificeerd en afkomstig van Fairtrade boeren’.

  • Welke producten bestaan er in Fairtrade?
    • Koffie & thee
    • Katoen (kleding, huislinnen & werkkledij)
    • Bananen & vers fruit
    • Cacao, chocolade & ander snoepgoed
    • Fruitsappen
    • Rietsuiker
    • Rijst & quinoa
    • Bloemen
    • Wijn & bier
    • Cosmetica
    • Sieraden
    • Ijs & dessert
    • Broodbeleg & muesli
    • Kruiden & oliën

    Kijk op www.fairtradebelgium.be voor meer info over de producten.

  • Waar kan ik Fairtrade producten kopen?

    Fairtrade gelabelde producten vind je tegenwoordig in alle supermarkten en vele andere winkels (bvb biowinkels). Ook in tankstations, treinstations en nachtwinkels tref je vaak Fairtrade bananen, Ben & Jerry’s ijs, Starbucks koffie en andere Fairtrade gelabelde producten aan.

    De meeste grootleveranciers, cateraars of foodservices hebben Fairtrade gelabelde producten in hun assortiment. Vaak moet je er wel zelf naar vragen. Indien je toch geen Fairtrade gelabelde producten vindt bij jouw leverancier, laat ons zeker iets weten en wij helpen je verder in je zoektocht: info@fairtradebelgium.be

  • Bestaan er Fairtrade snackautomaten?

    Fairtrade Belgium ijvert voor Fairtrade snackautomaten, maar kan nog geen Fairtrade automaat aanbieden. Daarom is het des te belangrijker dat jij je snoepautomatenleverancier hierop aanspreekt: hoe meer vraag, hoe meer aanbod!

    Wel zijn er verschillende Fairtrade gelabelde snacks voor in automaten beschikbaar.

  • Kan Fairtrade Belgium mijn activiteit of project sponseren?

    Aangezien wij zelf geen producten kopen en verkopen, kunnen wij geen producten voorzien. Fairtrade Belgium is een NGO en beschikt niet over het kapitaal om financieel te sponsoren.

Milieu & Klimaat

  • Wat met de ecologische voetafdruk?

    Fairtrade Belgium raadt iedereen aan om zo lokaal en duurzaam mogelijk te consumeren. Wanneer je toch producten uit het Zuiden haalt, is Fairtrade de beste optie, want Fairtrade staat garant voor een duurzaam productieproces. Daarnaast verloopt het transport bijna altijd per boot.

    Feit is dat het niet sowieso ecologischer is om voor lokale producten te kiezen. Om de ecologische voetafdruk van bepaalde producten te meten, moet je rekening houden met verschillende factoren: productie al dan niet in serres, transport, energieverbruik, waterverbruik, verpakking, etc. (Vb: Fairtrade bloemen: Wat met het Milieu?).

    Omdat we ons bewust zijn van de moeilijkheid in de zoektocht naar het meest ecologische product, namen we eind 2015 de stap naar klimaatneutrale Fairtrade producten.

  • Wat doet Fairtrade voor het klimaat?

    Klimaatverandering is het sterkst voelbaar in het Zuiden. Fairtrade investeert in projecten om klimaatverandering tegen te gaan en de impact van de huidige klimaatverandering te beperken.

    Eind 2015 zette Fairtrade ook de stap naar klimaatneutrale Fairtrade producten. Zo brengen we de CO2 uitstoot volledig terug en investeren bedrijven in klimaatprojecten, zowel in Noord als Zuid.

    Meer info over klimaatneutrale Fairtrade producten

  • Wat zijn klimaatneutrale Fairtrade producten?

    Producten telen, verwerken, transporteren en branden kost energie. Hierbij komt CO2 vrij. Reducerende maatregelen kunnen de uitstoot voor een groot deel beperken, maar er blijft altijd een restje over. Door middel van compensatie gaat men het recht kopen om de overige reductie elders te realiseren. Een ‘klimaatneutraal product’ betekent dat via reductie en/of compensatie van emissies de klimaateffecten in de keten tot nul zijn teruggebracht.

    Lees meer over klimaatneutrale Fairtrade producten

  • Is Fairtrade altijd biologisch?

    Neen, maar wel zo biologisch mogelijk. De Fairtrade certificering is geen Bio-certificering, maar ze eist wel dat de productiewijze oog heeft voor het milieu. Een hogere minimumprijs voor bioproducten moet de boeren financieel aanmoedigen om te kiezen voor de biologische landbouw. In dat geval draagt het product dat u in de winkel vindt twee labels: Bio en Fairtrade – op dit moment is dat al zo voor meer dan de helft van alle Fairtrade producten in België.

    Fairtrade heeft dus niet alleen oog voor de portemonnee van de boeren in het Zuiden, maar ook voor hun welzijn en hun gezondheid. Het keurmerk garandeert dat de boeren zorg dragen voor het milieu: water, bodem, kwetsbare gebieden, afvalbeheer. Gevaarlijke pesticiden en GGO’s zijn strikt verboden onder de Fairtrade voorwaarden.

Noord vs Zuid

  • Waarom is er geen Fairtrade keurmerk voor de boeren in het Noorden?

    Het concept eerlijke handel is in de jaren vijftig ontstaan als een initiatief voor traditionele ontwikkelingssamenwerking. Ze wil landen helpen waar geen welvaartstaat is en waar er erg weinig openbare diensten en infrastructuur zijn. De plattelandsbevolking mist daar het meest essentiële: eten, gezondheid, onderwijs.

    Dit is een enorme uitdaging. Bijvoorbeeld, het opstellen van zinvolle en werkbare standaarden kan enkel product-specifiek gebeuren en vergt veel expertise, middelen en tijd.

    Gezien die enorme uitdaging heeft het Fairtrade keurmerk ervoor gekozen om zijn werking op minder ontwikkelde regio’s en bijhorende producten te richten. Dit betekent zeker niet dat er in het Noorden geen behoefte is aan meer solidaire handel en eerlijke prijzen voor onze boeren. Fairtrade Belgium moedigt alle goede initiatieven hieromtrent aan en staat klaar om dat in de toekomst te blijven doen! We zijn daarom bijvoorbeeld partner in het project The Foodture samen met Boerenbond, Fevia en Vredeseilanden.

  • Is kiezen voor lokale producten ecologischer dan de keuze voor Fairtrade producten?

    De meeste Fairtrade producten kunnen niet lokaal geproduceerd worden, terwijl ze hier geconsumeerd worden (koffie, thee, cacao, bananen, enz.). Er zijn Fairtrade producten die ook in Europa geproduceerd worden, (vb: rozen en sinaasappelsap). In praktijk echter wordt het allergrootste deel van deze koopwaar geproduceerd in Kenia, Ethiopië en Brazilië en is de keuze voor Fairtrade rozen en sappen vaak de meest duurzame keuze.

Prijzen & Financiën

  • Hoe wordt de minimumprijs berekend?

    De minimumprijs wordt regelmatig herberekend door ‘the Fairtrade Standards and Pricing Unit’ van Fairtrade International. De minimumprijs zorgt ervoor dat de producenten hun gemiddelde kost van een duurzame productie kunnen dekken met de inkomsten. De bepaling van de minimumprijs gebeurt door de boerenvertegenwoordigers met input van diverse stakeholders.. Fairtrade International werkt volgens een bepaalde methodologie om van verschillende types producenten en regio’s een ‘COSP’ (Cost of Sustainable Production) te berekenen: deze kost bevat arbeidskosten, investeringskosten, financiële kosten etc.

    Bekijk hoe de exacte berekening gedaan wordt.

  • Hoe wordt de premie berekend?

    De Fairtrade premie wordt in de standaarden bepaald. Dit wil zeggen dat de premie vastligt in de standaarden en niet onderhandelbaar is. Dit is belangrijk omdat verschillende studies uitwijzen dat van negotieerbare premies in andere duurzaamheidsschema’s na verloop van tijd niet veel meer overblijft. Info m.b.t. de Fairtrade premie per product. Over het algemeen wordt ongeveer 10% van de minimumprijs van een product genomen.

  • Hoeveel kost Fairtrade aan de boer?

    De boerenorganisaties betalen zelf de kosten van de controle. De controlekosten vormen echter onderdeel van de minimumprijs. Daarnaast betaalt Fairtrade International gedurende de eerste drie jaar de controlekosten terug als de coöperatieven voldoen aan de controle. Zo krijgen nieuwe organisaties de kans om hun markt op te bouwen. Alle kosten hiervoor zijn vrij te raadplegen op de website van FLO-cert.

    Een producentenorganisatie met 200 leden zal bijvoorbeeld een initiële kost betalen van €2306. Stel dat zij een verwerkingseenheid hebben waar 50 arbeiders werken, wordt voor de audit hiervan €420 bijgeteld. Omdat dit voor kleinere en beginnende coöperaties initieel een hoge kost kan zijn, kunnen de producentenorganisaties de eerste 3 jaar tot 75% van de kosten laten ‘subsidiëren’ door een speciaal aangelegd fonds van Fairtrade International.

  • Is Fairtrade altijd duurder en zo ja, waarom?

    Fairtrade is een systeem waar de extra kost voor duurzame productie in het product vervat zit. Dit is overigens uniek aan het systeem en vinden we belangrijk. De uiteindelijke consumentenprijs hangt af van verschillende zaken, o.a. de logistieke kosten van de aanvoerketen en de positionering/vrije prijszetting van een winkel.

    Het is voor Fairtrade belangrijk dat de volumes groot zijn. Kleine volumes en niche positionering leiden vaak per definitie tot hogere consumentenprijzen. Een hoger volume drukt de ketenkosten, wat de uiteindelijke consumentenprijs ten goede komt.

  • Hoe zit het met de marges die bedrijven en supermarkten maken op Fairtrade producten?

    Fairtrade ziet in de eerste plaats toe op de inkomsten die de boeren en hun organisatie ontvangen voor hun oogst cfr. Fairtrade minimumprijs en premie). De uiteindelijke consumentenprijs en dus ook de marge van de supermarkt kan en mag Fairtrade Belgium wettelijk niet beïnvloeden. Dit wil niet zeggen dat we geen visie hebben over volgende zaken:

  • Hoe wordt Fairtrade Belgium gefinancierd?
      • Fairtrade Belgium bestaat uit twee entiteiten: een vzw en een cvba. Als erkende NGO kan Fairtrade Belgium vzw aanspraak maken op subsidies van de Belgische overheid. 80% van de inkomsten van de vzw zijn afkomstig van subsidies van DGD, 20% wordt bijgepast met andere subsidies, giften en een bijdrage van Fairtrade Belgium cvba. De vzw zet zich in voor sensibiliserings- en communicatiecampagnes, alsook voor ondersteuning van de producentenorganisaties die een link hebben met de Belgische markt.
      • Fairtrade Belgium cvba wordt gefinancierd door de inkomsten door de certificatie en licenties. De Fairtrade licentiehouders betalen een certificatiekost aan Fairtrade Belgium die in verhouding is met hun volume. Dit budget wordt ingezet op de controle en certificatie, de ontwikkeling van commerciële partnerschappen en op commerciële acties.
      • 30% van de certificatie en licentie fee worden overgemaakt aan Fairtrade International, om rechtstreeks bij te dragen aan de werking van Fairtrade in het Zuiden.

Commerciële partners

  • Wie zijn de Fairtrade licentiehouders en commerciële partners?

    Fairtrade licentiehouders zijn bedrijven die hun ingrediënten onder Fairtrade voorwaarden aankopen en verwerken tot een finaal verpakt product. Ze betalen een licentiekost om het Fairtrade label op de productverpakking te gebruiken. Fairtrade Belgium heeft een 100-tal Belgische licentiehouders, waaronder kmo's, A-merken, supermarkten, 100% Fairtrade merken en multinationals.

  • Waarom werkt Fairtrade samen met multinationals en grote bedrijven?

    Fairtrade is gestart via de wereldwinkels, maar kwam tot besef dat als we de internationale handelspraktijken willen veranderen, Fairtrade producten beschikbaar moeten zijn waar 80% van de Belgische bevolking zijn aankopen doet: de supermarkt. In 1989 werd het label gecreëerd om op die manier een groot bereik te realiseren. Steeds meer boerengemeenschappen sluiten zich aan bij ons systeem. Om een reële impact voor hen te realiseren, moeten we op een volumematige manier de markt voor hen vergroten. Hoe meer er onder Fairtrade voorwaarden aangekocht wordt, hoe groter de impact voor de boeren in het Zuiden. Dit wil echter niet zeggen dat Fairtrade Belgium geen kritische houding inneemt t.o.v. groeiende machtconcentraties in voedselketens. Samen met organisaties als Vredeseilanden, The Shift, e.a., zetten we in op een sterkere positie voor de boer in Zuid en Noord.

  • Kan ik ook eerlijke ingrediënten aankopen zonder ze te verkopen in Fairtrade gelabelde eindproducten (FSP)?

    Om een zo groot mogelijke impact te hebben bij de boerencoöperaties, is een groei in volumes verkocht onder Fairtrade voorwaarden essentieel. De afgelopen jaren zijn er (inter)nationaal indrukwekkende stappen gezet. Het volume Fairtrade gecertificeerde producten is fors gegroeid. Voor complexe samengestelde producten zoals chocolade, koekjes en kledij, moesten we op zoek naar een nieuwe manier van werken op de markt open te breken. Groeien betekent zoeken naar nieuwe wegen. Daarom werd het ‘Fairtrade Sourcing Programma voor cacao, suiker en katoen’ gelanceerd.

  • Welke foodservices of grootleveranciers bieden Fairtrade producten aan?

    Zowat elke foodservice of grootleverancier biedt vandaag Fairtrade producten aan in zijn assortiment. Vaak moet je er wel zelf naar vragen. Indien je toch geen Fairtrade gelabelde producten vindt bij jouw leverancier, laat ons zeker iets weten en wij helpen je verder in je zoektocht.

Zelf actie ondernemen

  • Hoe kan ik zelf iets doen voor Fairtrade?

    In de eerste plaats kan je zelf kiezen voor Fairtrade gelabelde producten en hierover spreken met vrienden, familie en kennissen. Daarnaast kan je ook deelnemen aan een van onze campagnes (‘Doe mee’ in het keuzemenu bovenaan op www.fairtradebelgium.be) en ons volgen op Facebook (Fairtrade Belgium). Schrijf je ook zeker in op onze nieuwsbrief!

  • Hoe kan ik Fairtrade een plaats geven in mijn lessenpakket op school?

    Alles wat je wil weten hierover vind je op www.fairtradeatschool.be

  • Hoe kan ik mijn eigen product(en) Fairtrade certificeren?

    Alles wat je wil weten hierover vind je op www.fairtradebelgium.be/certificering-van-producten

  • Hoe kan ik mijn Fairtrade assortiment zichtbaarder maken en communiceren?

    Je kan als particulier, bedrijf, school, organisatie of instelling deelnemen aan een van onze campagnes of mail ons met je specifieke vraag: info@fairtradebelgium.be

  • Organiseert Fairtrade Belgium wel eens infosessies over Fairtrade?